Yerli Özünüidarəetmədən Rəqəmsal İdarəetməyə Doğru Strateji Keçid

27 fevral 2026-cı il tarixli Prezident Fərmanı Azərbaycan Respublikasında rəqəmsallaşma, elektron hökumət, süni intellekt və innovasiya sahələrini dövlət siyasətinin prioritet istiqaməti kimi müəyyənləşdirdi. Bu qərar ölkənin gələcək iqtisadi modelinin innovasiya əsaslı, texnologiya yönümlü və rəqabətqabiliyyətli platforma üzərində qurulmasını hədəfləyir.

Bu strateji kurs bələdiyyələrin fəaliyyətinə də birbaşa təsir göstərir.

Bələdiyyələr üçün yeni mərhələ: “Ağıllı Yerli İdarəetmə”

Rəqəmsal inkişaf fərmanı bələdiyyələr qarşısında aşağıdakı əsas istiqamətləri aktuallaşdırır:

1. Elektron bələdiyyə xidmətləri platforması

Torpaq və əmlak məsələlərinin elektron qeydiyyatı

Yerli vergilərin və ödənişlərin onlayn qəbulu

Elektron müraciət və şikayət sistemləri

Rəqəmsal arxiv və sənəd dövriyyəsi

Bu addımlar şəffaflığı artırır, korrupsiya risklərini azaldır və vətəndaş məmnunluğunu yüksəldir.

2. Süni intellekt əsaslı qərarvermə mexanizmləri

Bələdiyyələr:

Demoqrafik analizlər,

Sosial ehtiyacların proqnozlaşdırılması,

İnfrastruktur planlaşdırılması,

Büdcə optimallaşdırılması

kimi sahələrdə süni intellekt alətlərindən istifadə etməklə daha səmərəli qərarlar qəbul edə bilərlər.

3. Rəqəmsal suverenlik və məlumat təhlükəsizliyi

Fərman milli texnoloji potensialın gücləndirilməsini prioritet sayır. Bu baxımdan bələdiyyələr:

Məlumat bazalarını yerli serverlərdə saxlamalı,

Kibertəhlükəsizlik standartlarını tətbiq etməli,

Dövlət informasiya sistemləri ilə inteqrasiyanı təmin etməlidir.

Bu, yerli səviyyədə rəqəmsal suverenliyin qorunması deməkdir.

4. İnnovasiya əsaslı iqtisadi modelə keçid

Bələdiyyələr:

Startap ekosisteminin təşviqi,

Texnopark və innovasiya mərkəzlərinin yaradılması,

Gənclər üçün rəqəmsal bacarıq proqramları

kimi təşəbbüslərlə yerli iqtisadiyyatı canlandıra bilər.

Bu yanaşma regionların iqtisadi müstəqilliyini və dayanıqlığını gücləndirir.

Rəqəmsal Bələdiyyə Modeli: Gələcəyin Strukturu

Yeni mərhələdə bələdiyyə:

Kağızsız idarəetmə sistemi qurur

Vətəndaşla 24/7 rəqəmsal əlaqə yaradır

Məlumat əsaslı qərar verir

 Açıq məlumat (Open Data) siyasəti tətbiq edir

 İnnovativ layihələri dəstəkləyir

Bu model yerli idarəetməni klassik bürokratik mexanizmdən çıxararaq çevik və çevrimiçi idarəetməyə çevirir.

Strateji Nəticə

27 fevral 2026-cı il tarixli fərman Azərbaycan Respublikasında rəqəmsal inkişafın hüquqi və institusional təməlini daha da möhkəmləndirdi. Bu sənəd bələdiyyələr üçün sadəcə texnoloji yenilənmə çağırışı deyil — bu, idarəetmə fəlsəfəsinin dəyişməsidir.

Rəqəmsallaşmış bələdiyyə:

Daha şəffafdır

Daha operativdir

Daha məsuliyyətlidir

Daha vətəndaşyönümlüdür

Bu isə nəticə etibarilə güclü dövlət – güclü yerli özünüidarəetmə – güclü vətəndaş modeli formalaşdırır.

Manaf Talıbov

Bakı şəhəri Səbail rayon Səbail Bələdiyyəsinin Yerli büdcə məsələləri üzrə daimi komissiyanın sədri